Casestudies
EU Casestudie 1: Comino eiland, Malta. Partner: Friends of the Earth, Malta
24 feb 2025
Comino, een klein Mediterraan eiland van 2,75 km², is het grootste biologische reserve van Malta. Het eiland staat echter onder grote druk door het gebrek aan duurzaam beheer. Het ReNature-project streeft ernaar belangrijke habitats op het eiland te herstellen en pakt urgente milieukwesties aan. Een van deze uitdagingen is bodemdegradatie door zwerfvuil, vertrapping, voertuigen en het slepen van grind. Invasieve uitheemse soorten (IAS), niet-inheemse bomen en overbegrazing door knaagdieren en wilde konijnen vormen een verdere bedreiging voor het ecosysteem. Het landschap wordt ook verstoord door niet-geïntegreerde structuren, een varkensboerderij en de bijbehorende vervuiling. Comino heeft slechts twee permanente bewoners, maar het eiland ervaart elke zomer een dramatische toename van bezoekers, wat leidt tot aanzienlijke ecologische druk. Het vergroten van het bewustzijn bij toeristen over hun milieu-impact is cruciaal om de biodiversiteit van het eiland te behouden. De lokale economie is voornamelijk afhankelijk van seizoensgebonden toerisme en gerelateerde commerciële activiteiten, naast een varkensboerderij, een hotel en een scheepswerf. Het bestuurskader omvat de aanwijzing als een Speciale Beschermingszone (SAC) onder de Habitatrichtlijn (92/43/EEC) en een Speciale Beschermingszone voor Vogels (SPA) onder de Vogelrichtlijn (79/409/EEC).
Om deze uitdagingen aan te pakken, richt het PRO-COAST-initiatief zich op twee belangrijke acties.
1.Ten eerste, het bevorderen van sociale transformatie onder bezoekers door middel van burgerwetenschapsprogramma's, educatief materiaal, pre-ferry briefings en begeleide natuurwandelingen.
2. Ten tweede, door de uitvoering van het RN2000 Kemmuna u l-Gżejjer ta' Madwarha beheersplan, dat duurzame landbouwpraktijken en bodembescherming bevordert.
EU Casestudie 2: Apulia, Italy. Partner: University of Salento
24 feb 2025
Onze studie richt zich op het beschermde gebied Aquatina di Frigole in de Middellandse Zee, een locatie met hoge ecologische waarde. Dit gebied herbergt iconische soorten zoals de Pinna nobilis, inheemse vogels en nestelende Caretta caretta-zeeschildpadden. Het landschap bestaat uit kleine stranden, lagunebekkens, zeegrasvelden van Posidonia oceanica, kustbanken, mediterraan struikgewas en een door de mens aangelegd afwateringssysteem voor de lagune.
Echter, het gebied kampt met meerdere uitdagingen, zoals het gebrekkige beheer van de verbinding tussen lagune en zee, kleine olielozingen, en vervuiling door antifoulingmiddelen en aanlegactiviteiten. Daarnaast bedreigen illegale activiteiten zoals ongeoorloofde visserij, watersporten en zwerfafval het ecosysteem. In het verleden werd het gebied ondersteund door investeringen in R&D-infrastructuur, maar na verloop van tijd werd het verlaten, wat leidde tot toegenomen illegale activiteiten en een afname van sociaal vertrouwen. Het herstellen van dit vertrouwen is van cruciaal belang, vooral omdat de traditionele droge-stenen muren rond de lagunebekkens een grote culturele erfgoedwaarde hebben.
De lokale economie is sterk afhankelijk van kleinschalige visserij en recreatieve of educatieve activiteiten, die studenten, burgers en bezoekers intensief laten kennismaken met het ecosysteem. De Universiteit van Salento beheert dit Natura 2000-gebied, terwijl de kustlijn wordt beheerd door de gemeenten volgens nationale en internationale regelgeving. Daarnaast is het gebied verbonden met het Interreg (AdrIon) IMPRECO-project.
De PRO-COAST-aanpak
Om deze problemen aan te pakken, richt de PRO-COAST-initiatieven zich op vier kernacties:
- Bewustwording vergroten onder lokale gemeenschappen en zomertoeristen over de ecologische waarde van het gebied.
- Kennis over sleutelsoorten verbeteren via een educatief pad en burgerwetenschappelijke monitoring.
- Voortbouwen op eerder onderzoek door lokale en bezoekende populaties te betrekken bij de verspreiding van onderzoeksresultaten.
- De relatie tussen marien zwerfafval en niet-inheemse soorten (NIS) analyseren als indirecte aanstuurders van biodiversiteitsverandering, en illegale activiteiten identificeren als directe bedreigingen.
EU Casestudie 3: Area of Strunjan, Slovenia. Partner: University of Primorska
24 feb 2025
Deze studie richt zich op een openbaar strand in een natuurgebied aan de Adriatische Zee. Het gebied herbergt een diversiteit aan kusthabitats en beschermde soorten, waaronder Cladocora caespitosa, Pinna nobilis, Ruppia cirrhosa en Zostera marina, evenals verschillende vogels, zoogdieren en hagedissen.
Echter, de regio kampt met verschillende uitdagingen, zoals bodemerosie en verstoring van wilde dieren door toerisme. Daarnaast trekt de aanwezigheid van zwerfafval grote aantallen meeuwen aan, wat het risico op zoönotische ziekten verhoogt.
Het Step Change H2020-project bevordert lokale betrokkenheid en milieubewustzijn. Het project omvat een app die burgerwetenschap combineert met professionele dataverzameling over biodiversiteit, wat bijdraagt aan een gedragsverandering binnen de gemeenschap naar duurzamere praktijken. De lokale economie draait voornamelijk op seizoensgebonden toerisme.
Bestuurlijke beslissingen worden gezamenlijk genomen door Krajinski Park Strunjan, de gemeente Piran, het Step Change-consortium (inclusief de Universiteit van Primorska) en het comité voor beschermde gebieden.
De PRO-COAST-aanpak
De PRO-COAST-initiatieven richten zich op twee hoofdactions:
- Gebruik van burgerwetenschapsdata via de Step Change-app om het milieubewustzijn te vergroten, samen met gerichte betrokkenheidsactiviteiten, zoals bijeenkomsten met lokale organisaties en gemeenschappen.
- Uitbreiding van voorlichtings- en betrokkenheidsinspanningen in de twee beschermde gebieden, met speciale aandacht voor mens-dierinteracties.
Non-EU Casestudie 4: Boka Kotorska Bay area. Partner: Chamber of Economy of Montenegro
24 feb 2025
De Montenegrijnse baai is de grootste in de Adriatische Zee en herbergt een rijke biodiversiteit. Het gebied bevat 21 benthische habitats, kustterrigeen slib, unieke coralligen aggregaties en uitgestrekte zeegrasvelden.
Echter, het ecosysteem staat bloot aan significante bedreigingen. Kustconstructies hebben invloed op de baai, terwijl cruise-toerisme bijdraagt aan watervervuiling door koolwaterstoffen, geluidsoverlast, rioolafvoer en afval. Ongecontroleerde visserij en het oogsten van koraal degraderen de biodiversiteit verder, en recreatief varenveroorzaakt vaak schade aan de zeegrasvelden door het verankeren.
De baai is sinds de oudheid bewoond en is een belangrijke pelgrimsoord voor zowel Katholieke als Orthodoxe gemeenschappen. De lokale economie wordt grotendeels gedreven door toerisme, nautische sporten en cruises, terwijl de visserij voornamelijk een zelfvoorzienende activiteit blijft, goed voor 94% van de sector. Het beheer van de kustlijn wordt gedeeld tussen de gemeenten en nationale regelgeving. De Publieke Onderneming voor Kustzonebeheer van Montenegro houdt toezicht op het gebruik en de bescherming van de kustzone, die zowel het openbare maritieme domein als de territoriale zee omvat.
De PRO-COAST-aanpak
De PRO-COAST-initiatieven richten zich op vijf kernacties:
- Verkennen van technologische vooruitgangen die de ecologische voetafdruk op de biodiversiteit verminderen.
- Beheren van hulpbronnenbehoeften terwijl de culturele integriteit en essentiële ecologische processenbehouden blijven.
- Ontwikkelen van een digitale bibliotheek van soorten in het kustgebied van Boka, met bijbehorende itineraria.
- Identificeren en aanpassen van beleid voor natuurbehoud en duurzaam gebruik van biodiversiteit.
- Ondersteunen van wetenschappelijke beoordelingen die het beleid voor natuurbehoud en beheer kunnen sturen.
EU Casestudie 5: Sligo, Ireland. Partner: Atlantic Technological University
24 feb 2025
Streedagh Beach, gelegen aan de Atlantische Oceaan, wordt gekarakteriseerd door kustduinen, zandige kusten en mesische graslanden, wat een divers en dynamisch ecosysteem vormt. Het gebied wordt echter geconfronteerd met toenemende uitdagingen door zeespiegelstijging en extreme klimaatevenementen, wat leidt tot kusterosie en overstromingen.
Naast de ecologische waarde heeft de regio ook historische, culturele en commerciële betekenis, aangezien het dient als een belangrijk centrum voor industrie, detailhandel en diensten in het noordwesten van Ierland. Toerisme speelt een grote rol in de lokale economie, met bezoekers die worden aangetrokken door de kustlijn, bergen en archeologische sites. Het beheer van het gebied valt onder het Sligo Living Lab, dat deel uitmaakt van het SCORE H2020-project, dat zich richt op het oprichten van vegetatieve bufferzones binnen duinsystemen als hybride natuurgebaseerde oplossingen. Kustbeschermingsbio-engineeringstrategieën worden getest onder het beheer van IT Sligo en Sligo County Council.
De PRO-COAST-aanpak
De PRO-COAST-initiatieven richten zich op drie kernacties:
- Betrekken van lokale kustgemeenschappen bij natuurbeschermingsinspanningen.
- Lanceren van een bewustwordingscampagne over duinenbescherming.
- Uitvoeren van enquêtes onder bewoners en bezoekers om hun bewustzijn over zandduinbehoud te beoordelen, hun bereidheid om beschermingmaatregelen na te leven, en hun perceptie van de ecosysteemwaarde.
Non-EU Casestudie 6: Arne Parish, UK. Partner: Anatrack
24 feb 2025
Onze studie richt zich op een riviermonding en kustgebied binnen een landelijk landschap, bestaande uit graslanden, heidevelden, bossen en wetlands. Het gebied staat echter voor verschillende uitdagingen, waaronder intensieve begrazing door vee, haagsnoei, nutriëntenafspoeling vanuit de landbouw (N/P), invasieve exoten (IAS), de noodzaak voor herstel van heidevelden, en de impacten van mineraalwinning. Hoewel de lokale gemeenschap over het algemeen ondersteunend is voor natuurbeschermingsinspanningen, blijft de betrokkenheid laag. De economie wordt gedreven door landbouw, mineraalwinning en toerisme. Ongeveer 60% van het land geniet van enige mate van milieubescherming.
De PRO-COAST-aanpak
Het PRO-COAST-initiatief heeft tot doel de natuurbeschermingsinspanningen te versterken door middel van drie gemeenschapsgeleide projecten:
- Planten van vroeger veelvoorkomende maar nu zeldzame planten om voedsel te bieden voor vogels en vlinders, wat bijdraagt aan culturele ecosysteemdiensten.
- Creëren van vijvers ter ondersteuning van insecten en amfibieën, die op hun beurt vogelpopulaties ondersteunen en bijdragen aan regulerende ecosysteemdiensten.
- Herstellen van rode eekhoornpopulaties vanuit aangrenzende offshore eilanden, wat bijdraagt aan koolstofvastlegging.
Non-EU Casestudie 7: Bergen Ghostfishing, Norway. Partner: University of Bergen
24 feb 2025
Het studiegebied richt zich op de westkust van Noorwegen, binnen de bredere regio Bergen. Deze ruige kustlijn, gevormd door rotsachtige kusten, ondiepe baaien, winderige fjorden en verspreide eilanden, biedt diverse habitatsvoor zeedieren. Een belangrijke uitdaging is de aanwezigheid van verloren visgerei, zoals verlaten krab- en kreeftenpotten, die blijven vastzitten aan zeedieren en ecologische schade veroorzaken. Het lokaliseren en verwijderenvan deze "spookvisserij"-vallen van de zeebodem blijft een aanzienlijke moeilijkheid. De zee en de fjorden van Noorwegen zijn centraal in het culturele concept van allemannsretten, dat openbare toegang verleent voor recreatieve activiteiten zoals vissen, wat de diepe verbinding tussen de Noorse bevolking en de zee versterkt. Economisch gezien is visproductie (inclusief aquacultuur) een belangrijke industrie, maar de westkust ondersteunt ook een breed scala aan sectoren vanwege de maritieme toegang en stedelijke centra. Het beheer omvat aangewezen zeebeschermde gebiedenen seizoensgebonden visregels om kwetsbare populaties te beschermen.
De PRO-COAST-aanpak
Het PRO-COAST-initiatief richt zich op twee hoofdacties:
- Bewustwording vergroten over spookvisserij door het probleem van preventie, opruimen en recyclen onder de aandacht te brengen van financiers, milieu-NGO's, recreatieve vissers en overheidsinstanties.
- Uitvoeren van een grootschalige operatie voor het verwijderen van visgerei langs de westkust en het ontwikkelen van een best practices-handboek om toekomstige inspanningen te verbeteren.
EU Casestudie 8: Kloogaranna-Laulasmaa, Estonia. Partner Tallin Institute of Technology
24 feb 2025
Onze zandstranden liggen langs de Baltische Zee, gekarakteriseerd door kustduinen en uitgestrekte zandstranden. Het gebied staat echter voor aanzienlijke uitdagingen door stedelijke druk en de nabijheid van de hoofdstad, wat de milieu-impact versterkt. De regio is dichtbevolkt en ervaart een hoge instroom van seizoensgebonden bezoekers. Dit creëert sociale controverse, aangezien lokale gemeenschappen zich zorgen maken over milieuverslechtering, terwijl economische belangen verdere ontwikkeling aandrijven. Seizoensgebonden toerisme, tweede woningen en onroerend goedexpansie zijn belangrijke economische motoren, wat bijdraagt aan grondgebruikdruk. Beleidsinspanningen omvatten planningsinitiatieven die groene infrastructuur integreren, wettelijke maatregelen ter bescherming van kustzones en natuurbehoudstrategieën binnen aangewezen beschermde gebieden.
De PRO-COAST-aanpak
Het PRO-COAST-initiatief richt zich op:
- Het aanspreken van de sociale dimensie door belangen van belanghebbenden in balans te brengen, publieke ruimtes van hoge kwaliteit te waarborgen, toegankelijkheid te verbeteren en duurzame recreatieve ecosysteemdiensten te bevorderen.
- Het versterken van het multi-niveau bestuur door perspectieven van lokale en centrale autoriteiten te integreren.
- Het bieden van evidence-based inzichten van onderzoekers en belanghebbenden ter ondersteuning van informeerde besluitvorming en inclusieve betrokkenheid van belanghebbenden.
- Het uitvoeren van interviews, participatieve evenementen en acties in kaart brengen om de publieke betrokkenheid te vergroten.
EU Casestudie 9: Corbu, Romania; Partner: Total PR
24 feb 2025
Deze studie richt zich op een onbedorven strand langs de Zwarte Zee, met zandstranden, rivierbossen, dystrofische meren en zandbanken. Een belangrijke uitdaging is het ontbreken van een toezichthoudend orgaan met expertise in kustecosystemen, wat leidt tot hiaten in beheer en bescherming. De lokale gemeenschap kampt met een gebrek aan milieu-bewustzijn, terwijl overtourisme en beperkte adoptie van duurzame oplossingen het gebied verder bedreigen. Toerisme blijft de primaire economische motor. Het beheer valt onder het Biosfeerreservaat Donaudelta, dat toezicht houdt op de natuurbehoudinspanningen.
De PRO-COAST-aanpak
Het PRO-COAST-initiatief heeft als doel:
- Lokale gemeenschapbetrokkenheid en milieu-bewustzijn te vergroten door middel van fotografie, enquêtes en educatieve activiteiten.
- Steun bieden aan discussies op hoog niveau en belanghebbendenbetrokkenheid faciliteren.
- De ecologische betekenis van de lokale flora en fauna benadrukken om langdurige betrokkenheid van gemeenschappen, belanghebbenden en beleidsmakers te bevorderen voor ecosysteembehoud.
Non-EU Casestudie 10: Kildn/Eidsvika, Norway. Partner: University of Bergen
24 feb 2025
Het studiegebied richt zich op een baai en het omliggende gebied op het eiland Askøy, gelegen voor de westkust van Noorwegen. De biodiversiteit in deze regio is rijk, met een beschutte zandbaai, moerasgebied, estuarium en rotsachtige formaties die diverse habitats bieden voor kustflora en -fauna. Een belangrijke uitdaging is het voorstel voor een emissie-vrije cruisehaven in de baai, wat invloed zou kunnen hebben op het ecologische evenwicht van het gebied. Zuid-Askøy is dichtbevolkt, waarbij Eidsvika het enige nabijgelegen natuurlijke recreatiegebied is. De bevolking van het eiland is snel gegroeid, en de laatste jaren komen er steeds vaker ontwikkelingsprojecten voor. De lokale economie wordt aangedreven door industrie, bouw, handel en diensten, met sterke banden met Bergen, aangezien veel inwoners dagelijks naar de stad pendelen voor werk, terwijl een kleiner deel in de tegenovergestelde richting pendelt. Askøy is een gemeente, maar het Eidsvika-gebied heeft geen officiële beschermingsstatus. Het is aangewezen als recreatie- en begrazingsgebied door de gemeente, hoewel er plannen zijn om het opnieuw in te delen als havengebied.
De PRO-COAST-aanpak
Het PRO-COAST-initiatief richt zich op het ondersteunen van belanghebbenden in hun onderhandelingen over dit grondgebruikconflict en de potentiële implicaties ervan voor de kustbiodiversiteit.